در فرآیند فریز کردن جنین، تخمکهای بارور شده رو منجمد و برای استفاده بعدی ذخیره میکنن. فریز کردن جنین، در درمانهای ناباروری مثل لقاح آزمایشگاهی (IVF) استفاده میشه. همچنین میتونه در حفظ باروری و باردار شدن در آینده کمک کنه. افرادی که در حال حاضر شرایط بچهدار شدن رو ندارن، با فریز کردن جنین میتونن در آینده اقدام به بارداری کنن.
آیا شما در اقوام، نزدیکان یا دوستانتون زوجی رو میشناسین که بعد از چند سال ناباروری و انتظار برای بچهدار شدن با استفاده از روشهای کمک باروری صاحب فرزند شده باشن؟
شنیدن واژههای کمک باروری، آی وی اف، فریز کردن جنین، تخمککشی و انتقال جنین تو دایره لغت زوجای نابارور خیلی استفاده میشه. مسیر کم و بیش طولانی و شاید خستهکننده درمانهای ناباروری، صبر و توکل زیادی میخواد، تا زوجها رو از ادامه مسیر ناامید نکنه.
اگه شما هم دنبال روشهای کمک باروری هستین و میخواین بدونین که تو این مسیر، فریزکردن جنین چیست و چگونه انجام می شود؟ مزایا و معایب فریز کردن جنین چیه؟ مراحل قبل از فریز کردن و آمادگی برای فریز کردن چیه، این مقاله از سایت مادر و کودک دایه رو بخون تا با جواب این سوالات به خوبی آشنا بشی.
فریز کردن جنین چیست و چگونه انجام می شود؟
فریز کردن جنین، فرآیندی برای انجماد و ذخیره جنین برای استفاده در زمانی دیگهاس. جنین، تخمکی هست که توسط اسپرم بارور شده. دو راه برای فریز کردن جنین وجود داره:
- انجماد شیشه ای یا Flash Freezing.
- انجماد آهسته.
دلایل فریز کردن جنین
فریز کردن جنین کمک میکنه که افرادی که در حال حاضر شرایط بچهدار شدن رو ندارن، در آینده باردار بشن. افراد به دلایل زیر اقدام به فریز کردن جنین میکنن:
- می خوان IVF رو در تاریخ دیگهای به تعویق بندازن.
- وقتی که تلاشهاشون برای درمان باروری با شکست مواجه شده.
- ترجیح دادن جنینهای استفاده نشده رو به سایر افرادی که قصد باردار شدن دارن یا به محققان اهدا کنن.
- بالا رفتن سن.
- مسائل ناباروری.
- دلایل اجتماعی یا شخصی (ادامه تحصیل، ارتقا شغلی یا دلایل مشابه دیگه).
- درمانهایی که ممکنه به باروری آسیب برسونه مثل شیمی درمانی یا پرتودرمانی لگن برای سرطان.
- زنان بدون همسر(ممکنه نگران افزایش سن باشن و تخمکها یا جنینهایی رو که با اسپرم اهداکننده ایجاد میکنن براشون فریز کنن).
مراحل قبل از فریز کردن جنین
برای فریز کردن جنینها شما باید اجازه کتبی بدین و فرمهای رضایت نامه رو امضا کنین. تو این فرمها جزئیاتی از قبیل:
- چند جنین منجمد خواهند شد.
- مدت زمان نگهداری اونا (اغلب 10 سال).
- چه اتفاقی میفته اگه زمان زمان ذخیره سازی منقضی بشه.
- چه اتفاقی میفته اگه شما فوت کنین، یا به هر علتی قبل از اتمام دوره ذخیرهسازی نتونین تصمیم بگیرین.
- جنینها برای چه مواردی مجاز به استفاده هستن، به عنوان مثال فقط درمانهای باروری یا اهدا برای تحقیقات یا زوج نابارور دیگه.
آمادگی برای فریز کردن جنین
قبل از بازیابی تخمک برای ایجاد جنین، پزشک سطح هورمون شما رو آزمایش میکنه و سونوگرافی انجام میده تا اطمینان پیدا کنه که تخمدانها، برای شروع این فرآیند آماده هستن. بعد، از داروهای تزریقی استفاده میکنین که تخمدانها رو برای رشد فولیکولهای متعدد تحریک میکنه. بعد از استفاده از داروها، تخمکها رشد میکنن و به راحتی میشه اونها رو برداشت کرد.
انجماد جنین
تخمکها تو یه روش سرپایی به نام بازیابی تخمک، برداشت میشه. پزشک از تصویربرداری اولتراسوند برای هدایت یه سوزن توخالی و کاتتر از طریق دیواره واژن به تخمدان استفاده میکنه و چندین تخمک رو یکی یکی جمعآوری میکنه. تعداد تخمکهای جمع آوری شده به پاسخ شما به داروهای هورمونی بستگی داره. تخمکها رو میشه منجمد کرد ولی بارور نکرد.
برای ایجاد یه جنین (تخمک بارور شده)، یه نفر جنین شناس یک یا چند تخمک رو با اسپرم شریک یا اهداکننده بارور میکنه. جنین به مدت پنج تا هفت روز در پتریدیش رشد میکنه. در این مرحله میشه از جنین برای آزمایش ژنتیکی نمونهبرداری کرد، به خصوص اگه اهداکننده تخمک یا اسپرم ناقل شرایط ژنتیکی خاصی باشه. جنینها درجهبندی میشن تا جنینهایی که احتمال رشد موفقیتآمیزشون در زمان کاشت وجود داره مشخص بشن.
در این مرحله، جنینهای با درجه بندی بالا رو میشه منجمد کرد. در این فرآیند که به اون انجماد هم میگن، آب سلولهای جنین با یه مایع محافظ جایگزین میشه و از انجماد ناگهانی با نیتروژن مایع برای جلوگیری از تشکیل کریستالهای یخ که میتونه به سلولهای جنین آسیب برسونه، استفاده میشه.
انتقال جنین منجمد
در فرآیند انتقال جنین منجمد یا FET ، به منظور آمادهشدن برای لانهگزینی جنین، مادر باید قرص یا تزریق استروژن برای ایجاد پوشش داخلی رحم و درمان پروژسترون برای پذیرش رحم برای لانهگزینی جنین رو دریافت کنه. در یک چرخه FET طبیعی، بیمار تا زمان تخمکگذاری تحت نظره و جنین تقریباً پنج روز بعد از تخمک گذاری به داخل رحم منتقل میشه.
هنگامی که رحم آماده شد، پزشک کاتتر رو وارد واژن میکنه و با دقت یک یا چند جنین ذوب شده رو به همراه مقدار کمی مایع با استفاده از سرنگ به داخل رحم تزریق میکنه. بعد از اون، جنین شناس به دقت کاتتر رو زیر میکروسکوپ بررسی میکنه تا مطمئن بشه که جنین دیگه داخل دستگاه نیست. حدود 10 روز بعد از انتقال جنین، آزمایش خون بارداری میتونه موفقیت آمیز بودن این روش رو تایید کنه.
خطرات و عوارض فریز کردن جنین
عوارض و خطرات اصلی مرتبط با فریز کردن جنین عبارتند از:
- آسیب به جنین در طول فرآیند انجماد.
- احتمال عفونت.
- احساس درد و گرفتگی و نفخ شکم.
- تغییر ترشحات واژن به دلیل استفاده از داروهای هورمونی و تحریک تخمدان.
- افزایش مشکلات بارداری مانند پره اکلامپسی و طیف انباشته جفت.
- تولد چندقلویی در صورت کاشت بیش از یک جنین (دوقلو یا سه قلو).
مزایای فریز کردن جنین
- شانس موفقیت بیشتر
اگه انتقال یه جنین منجمد منجر به بارداری نشد، جنینهای باقی مونده رو میشه برای افزایش احتمال بارداری منتقل کرد. داشتن چندین جنین منجمد برای استفاده در مدت زمان طولانی مزیتیه که تنها با فریز کردن جنین میشه به دست آورد.
- آزمایش ژنتیکی قبل از لانه گزینی
در صورت وجود یه اختلال ژنتیکی که مادر از انتقال اون به کودک میترسه، میشه از این گزینه استفاده کرد که جنینها قبل از منجمد شدن تحت غربالگری ژنتیکی قرار بگیرن. جنینهایی که اختلالات ژنتیکی ندارن میتونن غربالگری بشن و برای اهداف لانه گزینی رحم مورد استفاده قرار بگیرن. این برای اطمینان از سلامت نوزاد در شرایط اولیهاس که به عنوان یکی دیگه از مزایای انجماد جنینه.
- کاهش هزینهها
IVF میتونه پرهزینه باشه. اگه سیکل اول شما اونطور که انتظار داشتین پیش نرفت، استفاده از یه دسته جنین منجمد اضافی نیاز به انجام دور دیگهای از داروهای باروری که میتونه پر هزینه باشه رو کم میکنه. اینجاست که فریز کردن جنین کمک میکنه.
- داروی کمتر
چونکه جنینها قبلاً منجمد شدن، در مقایسه با انتقال جنین تازه، بیمار نیاز به داروی کمتری داره. بیماران به جای داروهای تحریک کننده از استروژن و پروژسترون برای ضخیم کردن پوشش رحمشون برای آماده سازی برای انتقال جنین استفاده میکنن تا امکان لانه گزینی فراهم بشه.
عوامل موثر بر موفقیت انتقال جنین فریز شده
انتقال جنین منجمد، زمانی اتفاق میفته که جنین ذوب شده و در رحم زن کاشته میشه. این فرآیند اغلب موفقیت آمیزه. اما عوامل زیادی بر این موفقیت تاثیر دارن از جمله:
- سلامت کلی هر دو والد.
- انتخاب و کیفیت جنینهایی که قراره منجمد بشن.
- انتخاب روش انجماد مناسب و میزان تاثیرگذاری اون.
- سن مادر در زمان بازیابی تخمک.
- وجود مشکلات باروری، مانند آندومتریوز، فیبروم و پولیپ رحم.
- موفقیت یا شکست قبلی درمانهای باروری.
- تخصص و تجهیزات مرکز باروری.
هزینه فریز کردن جنین
انجماد جنین شامل هزینههایی مانند موارد زیر هست:
- درمانهای اولیه هورمونی.
- برداشت تخمک.
- لانهگزینی .
- کاشت جنین.
- انجماد.
- نگهداری.
بعضی از طرحهای بیمه پزشکی، روش های کمک باروری از جمله انجماد جنین رو پوشش میدن.
اگه از جنین فریز شده استفاده نکنم چی میشه؟
اگه از جنین فریز شده استفاده نمیکنین:
- کلینیک باروری اونارو از فریز خارج کرده و اجازه میده تا آب بشن.
- اونارو به شخص دیگهای که در حال تلاش برای بچهدار شدنه اهدا کنین.
- اونارو برای اهداف آموزشی یا تحقیق اهدا کنین (مثلا، برای کمک به آموزش متخصصان باروری در آینده).
سوالات متداول فریز کردن جنین چیست و چگونه انجام می شود؟
1- تفاوت بین فریز تخمک و فریز جنین چیه؟
در فریز کردن جنین یک تخمک بارور شده رو منجمد میکنن اما در روش فریز کردن تخمک، تخمکهای بارور نشده رو منجمد میکنن.
2- جنین های منجمد کجا ذخیره میشن؟
جنینهای منجمد در مراکز بیمارستانی، ذخیره و نگهداری میشن. اونارو میشه با خیال راحت برای 10 سال و حتی بیشتر نگهداری کرد.
3- احتمال اینکه انجماد جنین منجر به بارداری بشه چقدره؟
شانس بارداری از انتقال جنین تا حد زیادی به سن زن در هنگام تشکیل جنین بستگی داره. تخمکهای برداشت شده از افراد 35 ساله یا کمتر، بیشترین شانس رو برای بارداری دارن. بیش از 95 درصد جنینهای منجمد از فرآیند ذوب زنده میمونن.
4- چه مدت بعد از تخمک کشی انتقال جنین منجمد انجام میشه؟
برای اینکه بدن شما بعد از بازیابی تخمک بهبود پیدا کنه، پزشک احتمالاً از شما میخواد که حداقل یه سیکل کامل قاعدگی، حدود 6 تا 8 هفته بعد از بازیابی تخمک، برای انتقال جنین صبر کنین.
5- آیا فریز کردن به جنین آسیب میرسونه؟
فریز کردن جنین میتونه به جنین آسیب برسونه. ذوب جنین هم میتونه به اون آسیب برسونه. اگه چند جنین منجمد بشن، ممکنه همه یا بعضی از اونا در این فرآیند زنده نمونن. پزشک با شما در مورد اینکه آیا جنین شما برای انجماد، ذوب و لانه گزینی مناسبه یا نه صحبت خواهد کرد.
6- اگه نظرم در مورد فریز کردن جنینهام تغییر کنه چی میشه؟
شما یا شریک زندگیتون میتونین در هر زمانی در طول فرآیند نظرتون رو تغییر بدین. اگه یکی از دو والد تصمیم بگیره که این روند رو ادامه نده، متخصص باروری از نظر قانونی نمیتونه ادامه بده. متخصص ممکنه برای اطمینان، یه دوره انتظار رو پیشنهاد کنه. بعد جنینها از انبار خارج شده و اجازه داده میشه از بین برن.
سخن پایانی فریز کردن جنین چیست و چگونه انجام می شود؟
فریز کردن جنین ، فرآیندیه که در اون تخمکهای بارور شده رو برای استفاده بعدی منجمد و ذخیره میکنن. این کار میتونه به افراد در حفظ باروری کمک کنه و بتونن انتخابی برای بارداری در مراحل بعدی زندگی داشته باشن. بعد از انتقال جنین، باید به مصرف داروهایی که برای شما تجویز شده ادامه بدین و استراحت کافی داشته باشین.
در این مقاله از سایت دایه ما در مورد فریز کردن جنین چیست و چگونه انجام می شود به طور مفصل صحبت کردیم. شما رو با مزایا و معایب استفاده از این روش، مراحل قبل از فریز کردن جنین و دلایل فریز کردن جنین آگاه کردیم. راجع به هزینههای انجام این روش و سوالاتی که ممکنه براتون پیش بیاد گفتیم.
پزشکان، متخصصان و مشاوران ما در مجموعه زیست بوم دایه در کنار شما هستن، تا اگه سوالی در مورد فریز کردن جنین دارین کمک و راهنمایی کنن. امیدواریم که مسیر مادر و پدر شدن برای همه شما عزیزانی که به دنبال ساختن دنیایی قشنگ برای کودکانتون هستین همواره میسر و فراهم باشه.

دیدگاه ها